میدان جدید نبرد ایران علیه اسرائیل

آیت الله خامنه ای، رئیس جمهور وقت ایران آن روزها در سازمان ملل بود ودر سخنرانی عمومی اش گفت: «من مایلم از این تریبون این سوال را مطرح کنم که چرا دولتهایی که به روشنی و قاطعیت دانستهاند که رژیم عراق برافروزنده آتش جنگ و اقدام کننده به تجاوز است- و کم نیستند کسانی که این حقیقت را میدانند- در مقابل این جرم بزرگ و گناه بین المللی سکوت کردهاند و چرا رسانههای گروهی عالم مسئولیت عظیم خود را در برابر وجدان بشریت و استیضاح تاریخ را در این مورد به فراموشی سپردهاند؟ این قطعنامه بلافاصله از سوی عراق پذیرفته شد، ولی بعد از گذشت یکسال و هفت روز از تاریخ صدور آن (و به فاصله پانزده روز بعد از سقوط هواپیمای مسافری پرواز IR۶۵۵ بهدست آمریکا در ۲۷ تیر ۱۳۶۷) از سوی ایران پذیرفته شد. کم نیستند مدیران عالی رتبه کشور که آموخته ها و اندوخته های خود را در مدیون دفاع مقدس هستند.در مجموع، دفاع مقدس موجب شد که ما خود را پیدا کنیم، همزمان با متجاوزان، تجزیه طلبان و گروهک ها نیز در مناطق مرزی و داخل کشور مبارزه کنیم هشت سال کشور را با سربلندی، بدون اتکا، به کشورهای بیگانه اداره کنیم و بدون یک روز ایجاد حکومت نظامی برابر آنچه قانون اساسی به عنوان سند و میثاق ملی کشور بر آن پای فشرده است.

عراق و عربستان به سرعت منازعه مرزی خود را که مانع روابط نزدیکتر آنها می شد، حل و فصل کردند و به دنبال آن، عراقیها موافقت نامه ای برای پیگرد تروریست ها در خلیج فارس تهیه کردند و مقامات ارتش این کشور در تابستان و پاییز 1979 برای تدوین توافقات امنیتی تفصیلی دوجانبه وارد عربستان شدند… جنگ اوکراین در اولویتهای سیاست خارجی بسیاری از کشورهای غربی تاثیر گذاشته است؛ آنچنانکه ضرورت مهار روسیه به جای کنترل بسط نفوذ چین در نظام جهانی به اولویت مهم در سیاست خارجی آمریکا و برخی کشورهای اروپایی تبدیل شده است. بدینسان، در این مقطع از جنگ، یک بار دیگر براثر تحولات صحنه نبرد، سیاست قدرتهای بزرگ تغییر کرد. واقعیت است که در این دوره، شاه از نظر وجاهت ملی در داخل کشور آنچنان در جایگاهی نبود که بخواهد بهعنوان یک قهرمان یا کسی که مذاکره بینالمللی انجام میدهد با دست بالا این کار را انجام دهد. دولت فرانسه ــ که بعد از شوروی ، دومین کشور تأمین کننده سلاحهای عراق بود ــ هنگامی که ایران از نظر نظامی در موقعیت برتری قرار گرفت ، به طور علنی حمایت خود را از عراق تشدید نمود. همچنین اظهار داشت چون در اعلامیه ها و اظهاراتِ مقاماتِ مسئولِ ایران ، آشکارا یا ضمنی ، ابراز شده است که از اجرای توافقات اجتناب می ورزند، دولت عراق قرارداد الجزایر و ملحقات آن را بی اعتبار اعلام می کند و از مقامات ایران می خواهد وضع جدید را بپذیرند و در برابر عراق و حاکمیت این کشور و حق قانونی آن در سرزمینهای خاکی و آبی در اروندرود (به تعبیر دولت عراق : شط العرب ) نگرش مسئولانه و عاقلانه ای اتخاذ نماید.

«چرخش نخبگان» به قولی در نظام تعریف شده و جنگ به صورت سیال تداوم داشت. اوایل ماه پیش بود که بحرین رسماً «خالد یوسف الجلاهمه» را به عنوان نخستین سفیر خود در فلسطین اشغالی منصوب کرد. پیش از آن ، چند قرارداد بین ایران و حکومت عثمانی ، که عراق قبل از استقلال ، بخشی از آن بود، منعقد شده بود. دبیرکل نیز در مذاکره با طرفین ، ترتیبات ضروری را برای تشکیل نیروهای حافظ صلح و ناظر بر آتش بس پیش بینی کرد (هیوم ، ص ۱۱۵ـ۱۱۶). «در اردوگاه های اسرای ایرانی افرادی را دیدیم که قاطعانه برای فدا کردن جان خود در راه اعتقاداتشان آمادگی داشتند. یهودیانی که بسیاری از آنها در اقتصاد ایران موقعیت های برجسته ای داشتند. بااینحال میتوانیم بگوییم اداره مربوطه در وزارت خارجه اداره موفقی بودند یا میشود گفت آنها اشتباه عمل کردند؟ ولی وقتی شاه به هر دلیلی، حق یا ناحق به این نتیجه میرسد که این کار نشدنی است و زیر بار حرف سازمان ملل و بریتانیا میرود، از دست وزارت خارجه چه کاری برمیآید. با وجود همه مشکلات و فشارها، هیچ دولتی از زمان قاجار به بعد با وجود ضعفی که ممکن بود داشته باشند، زیر بار سلطه بریتانیا در این مورد نرفت.

اعتماد به نفسی که سال ها از ملت ایران گرفته شده بود، دوباره بازگشت و هراسی که از آمریکا در دل ها افتاده بود، از میان برداشته شد.توجه آحاد مردم به مرگ و رستاخیز، به دلیل دیدن شهدا و احتمال کشته شدن، از طرفی و مشاهده ی روح معنوی رزمندگان و مردم خداجوی از طرف دیگر، باعث شده بود که افرادی که به انجام ناهنجاری ها عادت کرده بودند، به خود آیند و در اعمال خود تجدید نظر کنند.به طور کلی، غلبه آرمان گرایی و آخرت گرایی بر دنیاگرایی را باید از جمله آثار جنگ برشمرد.جنگ، ایران را به همه معرفی کرد. به مناسبت آغاز هفته دفاع مقدس، بار دیگر، برخی از اسناد و مدارکی که نشان میدهند، صدام به نیابت از این دو دولت با ملت ایران میجنگید را مرور میکنیم. عراق نیز با تمرکز تبلیغاتش بر جوامع عرب ایرانی، در برابر تحرکات شیعیان واکنش نشان داد و با تبعید دسته جمعی، بازداشت و اعدام مستمر آن ها از جمله آیت الله محمدباقر صدر، حرکت شان را سرکوب کرد. در این شرایط، طبیعتا برای بریتانیا متصور نبود که بخواهد مثل سابق از قرن ۱۹ و بهخصوص اول قرن بیستم در منطقه خلیج فارس ناوگان دریایی مستقر، ثابت و منظم، ارتش و حضور فیزیکی تماممدت داشته باشد.

دیدگاهتان را بنویسید